Bariery architektoniczne to wszelkie utrudnienia występujące w budynku i w jego najbliższej okolicy, które ze względu na rozwiązania techniczne, konstrukcyjne lub warunki użytkowania uniemożliwiają lub utrudniają swobodę ruchu osobom niepełnosprawnym. Realizacja tego zadania ma na celu umożliwienie lub w znacznym stopniu ułatwienie osobie niepełnosprawnej wykonywanie podstawowych, codziennych czynności lub kontaktów z otoczeniem.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 44 z późn. zm.), rozporządzenie Ministra Pracy
i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 926 z późn. zm.).

1. O dofinansowanie do likwidacji barier architektonicznych mogą ubiegać się osoby niepełnosprawne, które :

• posiadają znaczny lub umiarkowany stopień niepełnosprawności, a w przypadku dzieci i młodzieży do 16 roku życia orzeczenie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych,  jeżeli rodzaj ich niepełnosprawności wymaga likwidacji barier architektonicznych ze względu   na        występujące trudności w poruszaniu udokumentowane orzeczeniem   o niepełnosprawności z występującym symbolem 05-R lub 10-N (równoważne z orzeczeniami ZUS stwierdzającymi całkowitą niezdolność do pracy lub całkowitą niezdolność do pracy i samodzielnej egzystencji, a także stwierdzającymi niepełnosprawność z ogólnego stanu zdrowia -  I i II grupa inwalidów - poświadczone zaświadczeniem lekarskim  potwierdzającym, iż następstwem schorzeń stanowiących podstawę orzeczenia jest dysfunkcja narządu ruchu,
• posiadają orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, a w przypadku dzieci i młodzieży do 16 roku życia orzeczenie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych, z zaznaczonym w orzeczeniu symbolem 04-O (równoważne z orzeczeniami ZUS stwierdzającymi całkowitą niezdolność do pracy i samodzielnej egzystencji, a także stwierdzającymi niepełnosprawność z ogólnego stanu zdrowia – I grupa inwalidów potwierdzone zaświadczeniem lekarskim) pod warunkiem, że dołączą do wniosku zaświadczenie lekarza potwierdzające, iż następstwem schorzeń, stanowiących podstawę orzeczenia jest dysfunkcja narządu ruchu,
• stale zamieszkują pod podanym adresem;
• są właścicielami nieruchomości lub użytkownikami wieczystymi albo uzyskają pisemną zgodę właściciela budynku mieszkalnego;
• załączą aktualne zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia wystawione czytelnie
  i w języku polskim, wystawione nie wcześniej niż 60 dni przed dniem złożenia wniosku, zawierające wyraźne informacje o rodzaju posiadanych schorzeń utrudniających poruszanie się;
• załączą wstępną kalkulację kosztów dotyczącą realizacji zadania.

2. Osoby niepełnosprawne niespełniające ww. kryteriów, a posiadające trudności
   w poruszaniu się mogą otrzymać dofinansowanie po pozytywnej opinii Komisji
   rozpatrywania wniosków oraz Dyrektora Centrum. Wnioski takich osób powinny zostać poparte zaświadczeniem od lekarza specjalisty potwierdzającym, że osoba ma dysfunkcję narządu ruchu.
3. Złożenie wniosku nie oznacza automatycznego przyznania dofinansowania.
4. Maksymalna wysokość dofinansowania wynosi do 95% kosztów realizacji zadania, jednak nie więcej niż piętnastokrotność przeciętnego wynagrodzenia. Ostateczna kwota ustalana jest indywidualnie po rozpatrzeniu wniosku.
5. Dofinansowanie nie obejmuje kosztów poniesionych przed przyznaniem środków z PFRON i podpisaniem umowy.
6. Wnioski można składać przez cały rok:

- w formie papierowej w siedzibie PCPR w Inowrocławiu,

- elektronicznie przez System Obsługi Wsparcia (SOW): https://sow.pfron.org.pl/

7. Po złożeniu wniosku Centrum informuje wnioskodawcę w ciągu 10 dni o ewentualnych brakach formalnych. Braki należy uzupełnić w terminie 30 dni, w przeciwnym razie wniosek zostanie odrzucony.
8. W przypadku wątpliwości dotyczących danych zawartych we wniosku, Centrum może wezwać wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień lub dodatkowych dokumentów w terminie
   do 14 dni od otrzymania wezwania.
9. Wnioskodawca, któremu nie zostało przyznane dofinansowanie z powodu niewystarczającej ilości środków finansowych przeznaczonych na likwidację barier architektonicznych w roku rozpatrywania wniosku, może ponownie wystąpić o dofinansowanie składając kompletny wniosek w roku kolejnym
10. Wszystkich Wnioskodawców obowiązuje skala punktowa, zgodnie z którą ustala się kolejność w przyznawaniu dofinansowania. Skalę punktową do wniosku określają
    Załącznik nr 1 oraz Załącznik nr 2 do procedury (jeżeli zaistnieje sytuacja, gdy Wnioskodawcy otrzymają tą samą liczbę punktów decydujący będzie stopień niepełnosprawności
    znaczny / umiarkowany, a następnie data złożenia wniosku).
11. Wytyczne dotyczące rozpatrywania wniosków:

• Wnioski są rozpatrywane kwartalnie.
• Dla wniosków złożonych do 31 marca przeprowadzana jest wizja lokalna w miejscu zamieszkania, która obejmuje: weryfikację wniosku, dokumentację fotograficzną, ocenę stopnia samodzielności w oparciu o „Ocenę stanu psychofizycznego osoby ubiegającej się o dofinansowanie”. W przypadku gospodarstw domowych zamieszkiwanych wyłącznie przez osoby niepełnosprawne, ocenie podlega każda osoba posiadająca orzeczenie o niepełnosprawności.
• Każdy wniosek jest punktowany zgodnie z obowiązującą skalą.
• Wnioski złożone w kolejnych kwartałach rozpatrywane są w identyczny sposób, jeśli Centrum dysponuje środkami finansowymi.
• Decyzję o kwalifikacji podejmuje Komisja powołana przez Dyrektora Centrum.
• Lista wniosków zakwalifikowanych do dofinansowania sporządzana jest według przyjętych kryteriów.
• W przypadku przekroczenia kosztów ponad przyznane dofinansowanie lub konieczności wykonania dodatkowych robót wymaganych przepisami, koszty pokrywa wnioskodawca.
• Po zakwalifikowaniu wniosku wnioskodawca przedkłada projekt budowlany lub szkic pomieszczeń przed i po modernizacji.
• Wnioskodawca decyduje, czy prace będą wykonywane przez firmę, czy samodzielnie (system gospodarczy).
• Po dostarczeniu i weryfikacji dokumentacji podpisywana jest umowa
  o dofinansowanie.

12. Wszystkie prace związane z likwidacją barier architektonicznych muszą być wykonywane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego, w tym: Ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2024 r. poz. 725 z późn. zm.), Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.).
13. Inne szczegółowe informacje:

• Wniosek musi zawierać uzasadnienie, wskazujące, że celem dofinansowania jest likwidacja barier architektonicznych.
• Dofinansowanie przyznawane jest wyłącznie na przedsięwzięcia, które umożliwiają
  lub znacząco ułatwiają codzienne funkcjonowanie osoby niepełnosprawnej.
• Środki Funduszu służą likwidacji istniejących barier, nie modernizacji całego mieszkania ani zabezpieczaniu nowych potrzeb mieszkaniowych.
• Dofinansowaniem mogą być objęte: zakup urządzeń, materiałów budowlanych, robót lub innych działań wskazanych w katalogu prac związanych z likwidacją barier.
• Nie obejmuje adaptacji nowo zakupionych mieszkań w stanie deweloperskim.
• Zakres prac i kosztów określa kalkulacja kosztów.
• Koszty ustala się według średnich cen regionalnych lub rynkowych.
• Wnioskodawca odpowiada za uzyskanie niezbędnych zezwoleń, kosztorysów, opinii
  i pozwoleń.
• W zależności od zadania, wnioskodawca może zlecić wykonanie prac firmie
  lub realizować samodzielnie.
• Jeśli prace wykonuje firma, Wykonawca przedstawia kosztorys powykonawczy.
• Wnioskodawca pokrywa koszty niezbędnych uzgodnień i projektów.
• Przy samodzielnym wykonaniu prac dofinansowanie obejmuje do 95% kosztu materiałów, bez robocizny.
• Wnioskodawca powiadamia Centrum o zawarciu umowy z wykonawcą w ciągu 7 dni.
• Wnioskodawca ponosi pełną odpowiedzialność za działania wykonawcy.
• Środki są przekazywane po odbiorze prac, po dostarczeniu:

- faktur/rachunków z terminem płatności min. 30 dni,

- dowodu wniesienia wkładu własnego,

-kosztorysu powykonawczego,

-protokołu odbioru robót podpisanego przez wykonawcę i wnioskodawcę.

• Dokumenty są weryfikowane pod kątem zgodności z wnioskiem, zakresem prac
  i umową.
• Nie uwzględnia się kosztów kar umownych.
• Środki są przekazywane w ciągu 30 dni od złożenia kompletnego zestawu dokumentów.
• W przypadku usterek przy odbiorze, środki zostaną przekazane 14 dni
  po udokumentowaniu usunięcia wad.
• Dofinansowanie obejmuje tylko koszty zakupu materiałów i wykonania prac
  po przyznaniu środków i podpisaniu umowy ze Starostą Inowrocławskim.
• Nie uwzględnia się faktur za materiały lub roboty wykonane przed podpisaniem umowy.
• Dokumenty wymagane przy zakupie urządzeń ułatwiających pokonywanie barier architektonicznych (platforma schodowa, winda, krzesełko schodowe): Przy składaniu wniosku oferta cenowa lub faktura pro forma. Po wykonaniu instalacji / likwidacji barier (na odbiór końcowy): faktura zakupu urządzenia oraz potwierdzenie wpłaty własnego udziału własnego.

• W przypadku śmierci wnioskodawcy, któremu przyznano dofinansowanie, środki finansowe nie podlegają wypłacie i nie przechodzą na członków rodziny, pełnomocnika ani opiekuna prawnego.

Proponowany katalog rzeczowy urządzeń, materiałów budowlanych, robót lub innych czynności, jakie mogą być objęte dofinansowaniem w ramach likwidacji barier architektonicznych.

1. 1. Dla osób niepełnosprawnych z koniecznością poruszania się na wózku inwalidzkim wykonanie / montaż pochylni / podjazdu.
   2. Założenie płytek antypoślizgowych, jeżeli podłoże stwarza trudności w poruszaniu się.
   3. Roboty polegające na likwidacji progów i/lub likwidacji zróżnicowania poziomu podłogi.
   4. Zakup i montaż drzwi wejściowych o szerokości co najmniej 90 cm (dotyczy osób poruszających się tylko i wyłącznie za pomocą wózka inwalidzkiego).
   5. Zakup, montaż i dostawa platformy schodowej, windy zewnętrznej / wewnętrznej oraz krzesełka schodowego.
   6. Adaptację pomieszczeń na łazienkę i WC, a także przystosowanie już istniejących pomieszczeń higieniczno-sanitarnych do potrzeb Wnioskodawcy, w szczególności:

   - wykonanie odpływu liniowego lub tzw. koperty (wraz z doprowadzeniem instalacji wodno-kanalizacyjnej);

   - zakup i montaż płaskiego brodzika prysznicowego – bezprogowego o wymiarach minimalnych 90x90 cm lub brodzika o wymiarach minimalnych 90x90 cm
   o zewnętrznej wysokości do 5 cm;

   - skucie istniejącej posadzki i położenie nowej antypoślizgowej wraz z fugami;

   - poszerzenie drzwi łazienkowych do 80 cm (w świetle) w przypadku osób poruszających się na wózkach inwalidzkich;

   - zakup i montaż krzesełka lub siedziska prysznicowego ułatwiającego osobie niepełnosprawnej korzystanie z prysznica;

   - zakup i montaż oporęczowania (wymagany uchwyt pod natryskiem oraz przy WC – nie dotyczy osób leżących);

   - zakup i montaż WC przystosowanego wysokością do potrzeb osoby niepełnosprawnej;

   - zakup i montaż umywalki przystosowanej do osoby niepełnosprawnej;

   - zakup i montaż lustra pochylnego dla osób poruszających się na wózkach inwalidzkich;

   - zakup i montaż baterii umywalkowych i prysznicowych;

   - farby;

   - zakup i położenie płytek ściennych i podłogowych;

   - instalacja elektryczna.

   7. Przystosowanie kuchni do samodzielnej obsługi przez osobę niepełnosprawną, poruszającą się na wózku inwalidzkim (osoba zamieszkująca samotnie), w tym:

   - obniżenie zlewozmywaka oraz zakup i montaż niskich blatów wysuwanych, umożliwiających dojazd wózkiem inwalidzkim;

   - zakup i montaż ruchomych półek na specjalnych prowadnicach;

   - zakup i montaż zawiasów umożliwiających otwieranie pod kątem od 90° do 170°.

   8. Dla osób z dysfunkcją narządu wzroku stanowiącą powód wydania orzeczenia o  niepełnosprawności,  przy     dokonaniu likwidacji barier  w pomieszczeniach        uwzględnia się wykonanie odpowiedniego doświetlenia pomieszczenia, oznakowanie lokalu i ciągów komunikacyjnych.
   9. W przypadku wszelkich innych robót i zakupów nie zawartych w katalogu wniosek rozpatrywany jest indywidualnie do potrzeb osoby niepełnosprawnej.
   10. Dofinansowaniu nie podlegają adaptacje nowo zakupionych lokali mieszkaniowych w stanie deweloperskim.
   11. Dofinansowaniu nie podlegają prace o charakterze remontowo-wykończeniowym, które nie wpływają na poprawę funkcjonowania osoby niepełnosprawnej, lecz
       stanowią o podniesieniu estetyki pomieszczeń wszystkie inne, które służą
       modernizacji infrastruktury mieszkaniowej osoby niepełnosprawnej a także zakup artykułów gospodarstwa domowego, szafek, akcesoriów łazienkowych, oświetlenia itp.